Gebeurt er een ernstig ongeval met een magazijnstelling, dan bent u als werkgever verplicht dit direct te melden bij de Nederlandse Arbeidsinspectie. Die meldingsplicht staat los van de vraag of de stelling wel of niet gekeurd was, maar of de stelling recent en aantoonbaar gekeurd is, bepaalt in grote mate hoe het onderzoek en de aansprakelijkheid daarna uitpakken. Hieronder staan de stappen die na zo'n ongeval volgen.
Stap 1: de meldingsplicht bij de Arbeidsinspectie
Niet elk incident is meldingsplichtig. U moet een arbeidsongeval direct telefonisch melden bij de Nederlandse Arbeidsinspectie wanneer het heeft geleid tot:
- een ziekenhuisopname (anders dan alleen ter observatie),
- blijvend lichamelijk of geestelijk letsel, of
- de dood van de betrokkene.
Deze verplichting geldt niet alleen voor uw eigen medewerkers, maar voor iedereen die op het moment van het ongeval onder uw gezag werkte, dus ook uitzendkrachten, stagiairs en ingehuurde zzp'ers. Meldt u een meldingsplichtig ongeval niet, dan is dat zelf al een overtreding van de Arbeidsomstandighedenwet waarvoor een boete kan volgen, los van de boete voor het ongeval zelf.
Stap 2: het onderzoek door de Arbeidsinspectie
Na een melding stuurt de Arbeidsinspectie doorgaans een inspecteur, die zonder aankondiging toegang heeft tot het bedrijfsterrein en bevoegd is documenten op te vragen, medewerkers te bevragen en de situatie te fotograferen of te onderzoeken. Bij een ongeval met een magazijnstelling vraagt de inspecteur vrijwel altijd naar het keuringsrapport, de opvolging van eerdere bevindingen en de interne organisatie rond stellingveiligheid. Precies wat daarbij gecontroleerd wordt, leest u in wat de Arbeidsinspectie controleert. Ontbreekt een geldig rapport, of blijkt de organisatie rond de stelling niet op orde, dan telt dat zwaar mee in de beoordeling.
Stap 3: bestuurlijke boete en, in ernstige gevallen, strafrechtelijk onderzoek
Stelt de Arbeidsinspectie een overtreding van Arbobesluit 7.4avast, bijvoorbeeld een ontbrekende of verlopen keuring, dan volgt in de regel een bestuurlijke boete die per overtreding kan oplopen tot duizenden euro's. Bij een ongeval met ernstig blijvend letsel of een dodelijke afloop kan de zaak daarnaast strafrechtelijk worden onderzocht, waarbij naast de werkgever ook leidinggevenden persoonlijk in beeld kunnen komen. Of dat gebeurt, hangt af van de ernst van het ongeval en van hoe duidelijk een gebrek aan zorgvuldigheid aantoonbaar is.
Stap 4: civielrechtelijke aansprakelijkheid en de omgekeerde bewijslast
Naast het bestuursrechtelijke en eventueel strafrechtelijke traject loopt er een derde, vaak onderschat spoor: de civielrechtelijke werkgeversaansprakelijkheid uit artikel 7:658 van het Burgerlijk Wetboek. Dat artikel keert de bewijslast om: niet de gewonde medewerker moet bewijzen dat u nalatig was, maar ú moet als werkgever aantonen dat u de wettelijk vereiste zorgplicht bent nagekomen. Een recent, volledig keuringsrapport met aantoonbaar opgevolgde bevindingen is in de praktijk uw belangrijkste bewijsstuk. Zonder dat rapport moet u op een andere manier aantonen dat de stelling veilig was, en dat is achteraf, na een ongeval, bijzonder moeilijk. Meer over wat een volwaardig rapport hoort te bevatten leest u in wat staat er in een inspectierapport. Speelt naast een werknemer ook schade aan een ander bedrijf of aan het pand zelf een rol, dan kunnen ook andere partijen in beeld komen. Het volledige overzicht staat in wie is aansprakelijk bij een instorting van een magazijnstelling.
Stap 5: de verzekeraar
Ook uw verzekeraar krijgt na een ernstig ongeval inzage in de toedracht. Veel polissen voor bedrijfsaansprakelijkheid stellen een geldig onderhouds- en keuringsregime als voorwaarde bij schade-uitkering. Ontbreekt een aantoonbare, tijdige keuring, dan kan de verzekeraar de uitkering korten of in het geheel weigeren, wat de financiële schade van het ongeval nog verder vergroot. Welk dossier u hiervoor proactief moet opbouwen, leest u in stellingkeuring en verzekering: welke documenten moet u kunnen aantonen.
Was de stelling wél recent gekeurd?
Ook een goed gekeurde stelling kan bij een ongeval betrokken zijn, een keuring sluit incidenten niet volledig uit. Het verschil zit in wat er daarna gebeurt: met een recent rapport en aantoonbaar opgevolgde bevindingen (groen, oranje en rood, zie de schadeclassificatie) toont u aan dat u uw zorgplicht serieus heeft genomen. Dat weegt zwaar mee bij de Arbeidsinspectie, in een eventuele rechtszaak en richting uw verzekeraar. Is uw jaarlijkse keuring inmiddels verlopen? Lees dan direct wat u nu moet doen als de stellingkeuring verlopen is, wachten tot er iets gebeurt is de duurste optie.